|
Laureatem X, jubileuszowej edycji Nagrody im. prof. Aleksandra Gieysztora, przyznawanej za szczególne osiągnięcia na rzecz ochrony narodowego dziedzictwa kulturowego, został prof. dr hab. Jan K. Ostrowski, dyrektor Zamku Królewskiego na Wawelu. Prowadzony przez Laureata program badawczy ma na celu pełną inwentaryzację zabytków sztuki sakralnej na tych terenach - w tym zabytków zniszczonych i rozproszonych w wyniku II wojny światowej. W latach 1993-2008, pod redakcją prof. Ostrowskiego, wydanych zostało 16 tomów "Materiałów do dziejów sztuki sakralnej". Ukazało się w nich 436 opracowań zabytków, przygotowanych przez 30 autorów. Łączna objętość dotychczas wydanych tomów wynosi 6 235 stron druku i 8 579 ilustracji. |
![]() Witold Zieliński - Wiceprezes Zarządu Citi Handlowy - wręcza pamiątkowy medal prof. Janowi K. Ostrowskiemu - Laureatowi X edycji Nagrody Gieysztora |
Wręczając Nagrodę, wiceprezes Zarządu Citi Handlowy, Witold Zieliński powiedział: Dzięki Nagrodzie im. profesora Aleksandra Gieysztora możemy mieć wkład w ratowanie polskiego dziedzictwa narodowego. Praca tegorocznego laureata przywróciła Polsce niezwykle bogatą i ważną część naszego dorobku kulturowego z terenów dawnej Rzeczpospolitej.
![]() Na zdjęciu od lewej stoją: prowadzący uroczystość Jerzy Zelnik, Ewa Gieysztor, Witold Zieliński, prof. Andrzej Rottermund |
![]() Na zdjęciu: Prof. Ostrowski dziękuje za przyznanie Nagrody |
Jubileuszowa edycja Nagrody Gieysztora była okazją do przypomnienia historii tego prestiżowego wyróżnienia. Zgromadzeni w Sali Wielkiej Zamku Królewskiego w Warszawie goście obejrzeli film, który prezentował dotychczasowych laureatów. Są to: Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Krzysztof Lech Czyżewski - Dyrektor Ośrodka "Pogranicze - sztuk, kultur, narodów" w Sejnach, prof. Krzysztof Kazimierz Pawłowski - Wiceprezes Polskiego Komitetu Narodowego Międzynarodowej Rady Ochrony Zabytków ICOMOS, prof. Kazimierz Piotr Zaleski - dyrektor Biblioteki Polskiej w Paryżu, prof. Stanisław Waltoś - dyrektor Muzeum Uniwersytetu Jagiellońskiego, Towarzystwo Opieki nad Zabytkami, Stefan Sutkowski - dyrektor Warszawskiej Opery Kameralnej, prof. Tadeusz Chrzanowski - przewodniczący Społecznego Komitetu Odnowy Zabytków Krakowa, Społeczny Komitet Opieki nad Starymi Powązkami.
![]() Gośćmi specjalnymi jubileuszowej gali przyznania Nagrody Gieysztora byli dotychczasowi Laureaci. Na zdjęciach: prof. Ostrowski i Krzysztof Lech Czyżewski (laureat VIII edycji) oraz Tomasz Merta - wiceminister Kultury i Dziedzictwa Narodowego - wraz ze Stefanem Sutkowskim (laureatem III edycji) |
Uroczystość zwieńczyło wykonanie fragmentów Całonocnego czuwania Aleksandra Archanielskiego, twórcy muzyki cerkiewnej, w wykonaniu Capella Ortodossa - artystów Warszawskiej Opery Kameralnej.
Nagroda im. Profesora Aleksandra Gieysztora przyznawana jest przez Fundację Kronenberga od roku 2000. Patron tego wyróżnienia był prezesem Polskiej Akademii Nauk, członkiem Rady Fundacji Kronenberga, wybitnym polskim humanistą o międzynarodowej sławie.
Nagroda w wysokości 50 000 zł przyznawana jest za szczególne osiągnięcia w następujących dziedzinach: działalność muzealna, konserwatorska, archiwalna i biblioteczna; utrwalanie i ochrona polskiego dziedzictwa kulturowego za granicą; przedsięwzięcia samorządowe służące ochronie dziedzictwa kulturowego; indywidualne i zbiorowe inicjatywy mające na celu gromadzenie oraz ochronę śladów i pamiątek dziedzictwa kulturowego; upowszechnianie wiedzy o potrzebie i metodach ochrony dziedzictwa kulturowego w Polsce.
W poprzednich edycjach konkursu, Nagrodę imienia Profesora Aleksandra Gieysztora otrzymali:
|
IX edycja (2007) Zakład Narodowy im. Ossolińskich we Wrocławiu. Nagroda została przyznana za 190 lat pozyskiwania i gromadzenia najcenniejszych archiwalnych i bibliofilskich pozycji o wybitnym znaczeniu dla polskiej Kultury. Przyznanie Nagrody miało szczególny związek z odzyskaniem najważniejszych materiałów archiwalnych stanowiących integralną część przedwojennych zbiorów Zakładu, a pozostałych na terenie Ukrainy. |
|
VIII edycja (2006) Krzysztof Lech Czyżewski - Dyrektor Ośrodka "Pogranicze - sztuk, kultur, narodów" w Sejnach. Nagroda została przyznana w uznaniu za szereg działań w zakresie odkrywania lokalnej historii i tożsamości narodu polskiego oraz za popularyzowanie dziejów wielokulturowego dziedzictwa Polski i jej sąsiadów. W szczególności zaś za stworzenie miejsca, które odwołując się w swojej działalności do najbardziej szlachetnych elementów tradycji I Rzeczpospolitej tworzy mosty porozumienia ponad podziałami narodowymi i kulturowymi. |
|
VII edycja (2005) Prof. Krzysztof Kazimierz Pawłowski - Wiceprezes Polskiego Komitetu Narodowego Międzynarodowej Rady Ochrony Zabytków ICOMOS za szereg działań w zakresie rewaloryzacji zabytków polskich miast, w szczególności zaś za doprowadzenie do uznania odbudowy warszawskiego Starego Miasta za najwybitniejsze dzieło konserwatorskie okresu powojennego, co zaowocowało wpisaniem go na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO oraz za inicjatywę stworzenia Funduszu Konserwacji i Rewaloryzacji Zabytków Warszawy. |
|
VI edycja (2004) Kazimierz Piotr Zaleski - Dyrektor Biblioteki Polskiej w Paryżu za podjęcie i przeprowadzenie pełnej modernizacji Biblioteki Polskiej w Paryżu, co uczyniło z niej placówkę nowoczesną, służącą promocji wiedzy o Polsce i jej historii oraz dokumentującą dorobek polskiej kultury i myśli. |
|
V edycja (2003) Profesor Stanisław Waltoś - Dyrektor Muzeum Uniwersytetu Jagiellońskiego za troskę o dobro kultury polskiej, przejawiającą się w konsekwentnych działaniach zmierzających do umacniania pozycji Muzeum Uniwersytetu Jagiellońskiego a także za rozsławianie i promocję dorobku polskiej kultury w świecie. |
|
IV edycja (2002) Towarzystwo Opieki nad Zabytkami za otaczanie szczególną opieką zabytków polskiej kultury i polskiego krajobrazu kulturowego oraz za inicjowanie działań społecznych pielęgnujących dobra kultury narodowej. |
|
III edycja (2001) Pan Stefan Sutkowski - dyrektor Warszawskiej Opery Kameralnej, założyciel pierwszego w Polsce zespołu muzyki dawnej, muzykolog wielce zasłużony w odkrywaniu zapomnianych dzieł dawnej muzyki polskiej i innych krajów europejskich, organizator Festiwalu Polskich Oper Współczesnych. |
|
II edycja (2000) Prof. Tadeusz Chrzanowski - przewodniczący Społecznego Komitetu Odnowy Zabytków Krakowa, który został powołany w celu ochrony historycznej architektury Krakowa przed postępującą degradacją. |
|
I edycja (1999) Społeczny Komitet Opieki nad Starymi Powązkami, kierowany przez Jerzego Waldorffa, od 27 lat podejmujący działania zmierzające do ratowania zabytkowych nagrobków. Za fundusze zebrane głównie podczas prowadzonych kwest wykonano renowację 1100 nagrobków, w kolejce czeka kilkaset następnych. |




